3I/ATLAS: İnsanlığın Karşılaştığı En Büyük Yıldızlararası Kuyruklu Yıldız
3I/ATLAS ismi son aylarda sürekli olarak gökbilimcilerin ve genel halkın merakını cezbetmeyi başarıyor. Bu yüzden kuyruklu yıldızla ilgili çarpıcı iddialar da havada uçuşmaya devam ediyor. Bu cismin insanlık tarafından gözlemlenen üçüncü yıldızlararası obje olması ise, gerçekten nadir rastlanan bir durumun ortaya çıkmasına neden oluyor. Daha önce gözlemlediğimiz yıldızlararası cisimlerden ilki olan ‘Oumuamua 2017 yılında keşfedilmişti, ikincisi ise 2019’da keşfedilen 2I/Borisov’du. Ancak 3I/ATLAS, şimdiye kadar görülen en büyük ve en eski yıldızlararası kuyruklu yıldız olarak tarihe geçti.
NASA tarafından desteklenen ATLAS teleskobu, 3I/ATLAS’ı ilk keşfetti ve cisim 1 Temmuz’da tespit edildi. Keşif sırasında, cisim Dünya’ya yaklaşık 670 milyon kilometre uzaklıktaydı ve inanılmaz bir hızla yaklaşık saniyede 58 kilometre (yaklaşık 210.000 km/s) hareket ediyordu. Astronomlar, cismin hiperbolik bir yörüngeye sahip olduğunu belirlediklerinde, bunun Güneş’in çekiminden etkilenmediği ve dolayısıyla yıldızlararası kökenli olduğunu hemen anladılar.
Yıldızlararası Bir Gezgin
Yapılan gözlemler, 3I/ATLAS’ın tahmin edilenden çok daha büyük olduğunu gösteriyor. Bilim insanları, cismin en az 5 kilometre çapında olduğunu ve 33 milyar ton kütleye sahip olabileceğini tahmin ediyor.
Arizona State Üniversitesi’nden astrofizik profesörü Steven Desch, 3I/ATLAS’ı “bilimsel açıdan son derece ilginç” olarak tanımlıyor: “Bu cisim, Güneş Sistemi dışından gelen çok az sayıdaki örneğin biri. İçerdiği kimyasallar incelendikçe, diğer sistemlerdeki kuyruklu yıldızların bizimkinden ne kadar benzer olduğunu daha iyi anlıyoruz.”
Güneş’e En Yakın Geçiş: 29 Ekim
3I/ATLAS, 29 Ekim’de Güneş’e en yakın noktasına (perihelion) ulaşacak. Bu tür geçişler genellikle kuyruklu yıldızların bileşimini incelemek için en uygun zamanlardır; çünkü Güneş’in ısısı farklı buz türlerini buharlaştırarak gaz haline getirir ve cisim en parlak durumuna gelir. Ancak şu anda 3I/ATLAS, Güneş’in arkasında olduğu için Dünya’dan görülemez durumda. NASA, cismin aralık başlarında tekrar görünür hale geleceğini açıkladı.
Uzaylı Gemisi Teorisi
Harvardlı astronom Avi Loeb, 3I/ATLAS’ın doğal bir cisim olmayabileceğini, bir “uzaylı gemisi” olabileceğini iddia etti. Loeb, cismin yörüngesinin “planlı” olduğunu, normalden fazla nikel içerdiğini ve alışılmadık bir anti-kuyruk sergilediğini iddia ediyor. Ancak bilim dünyası bu iddialara pek sıcak bakmıyor. İddialara karşı çıkan Profesör Desch, “3I/ATLAS bir kuyruklu yıldızdır. Başından beri öyleydi. Tamamen beklenen şekilde gaz salımı yapar, içeriğindeki karbondioksit oranı bile normaldir. Kısacası bu cisim uzaylı gemisi değil, sadece gördüğümüz en etkileyici yıldızlararası kuyruklu yıldız” diyor.
