“`html
Küresel Piyasalarda ABD Hükümeti Kapanma Riskiyle Dalgalanıyor
Küresel piyasalarda, ABD’nin federal hükümetinin kapanma ihtimaliyle karışık bir seyir söz konusu. Bu durum, yatırımcıların risk algısını olumsuz etkiliyor.
ABD’deki federal hükümetin kapanma riski, piyasaların risk iştahını azaltmaya devam ediyor. Başkan Yardımcısı JD Vance, bütçe görüşmeleri sonrasında yaptığı açıklamalarda, Demokrat Partiyi eleştirerek, hükümetin bir “kapanma” sürecine girdiğine dikkat çekti.
ABD Başkanı Donald Trump, 2026 mali yılına yaklaşırken, federal hükümete yönelik finansman sağlanması için Vance, Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, Senato Çoğunluk Lideri John Thune, Demokrat Senato Azınlık Lideri Chuck Schumer ve Temsilciler Meclisi Azınlık Lideri Hakeem Jeffries ile bir araya geldi.
Toplantının ardından basın mensuplarına açıklama yapan Vance, “Eğer Demokratlar gerekli adımları atmazsa, bir kapanmaya doğru yol alıyoruz. Umarım düşüncelerini değiştirirler, ama bunu zaman gösterecek,” ifadelerini kullandı.
Eğer bu gece sona erecek mali yıl öncesinde Kongre’de geçici finansman tasarısında uzlaşmaya varılmazsa, federal hükümet çarşamba günü kapanacak. Çalışma İstatistikleri Bürosu, kapanma durumunda ekonomik verilerin yayımlanmayacağını belirtti.
Yatırımcılar, federal hükümetin kapanmasının, ABD ekonomisinin durumu hakkında kritik bilgiler edinmelerini engelleyebileceğinden endişeli. Bu durum, cuma günü açıklanacak istihdam raporundaki tarım dışı istihdam verilerini de kapsıyor.
Fed’in faiz kararları açısından iş gücü piyasasının önemi göz önüne alındığında, eylül ayı işsizlik raporunun gecikme ihtimali, Fed’in gelecekteki politika adımlarına dair belirsizlikleri artırabilir.
Bu arada, Trump, Truth Social hesabında yapmış olduğu bir paylaşımda, uluslararası film yapımcılığının ABD’den “çalındığını” iddia ederek, bu nedenle yurt dışında yapılan filmlere yüzde 100 tarife uygulamayı planladığını duyurdu.
Ayrıca, Trump, ham ve işlenmiş kereste ithalatı için yüzde 10, bazı döşemeli ahşap ürünleri ve mutfak-banyo dolapları için de yüzde 25 gümrük vergisi getirecek bir başkanlık bildirisi yayınladı.
Fed yetkilileri tarafından yapılan açıklamalarda Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, enflasyonun iş gücü piyasasından daha büyük bir endişe kaynağı olduğunu belirtti ve bankanın enflasyonu kontrol altına almak için sıkı para politikasını sürdürmesi gerektiğini vurguladı.
Bu gelişmeler ışığında, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,14 seviyesinde işlem görüyor, dolar endeksi ise 97,9’dan yatay bir seyir izliyor.
Kapanma riski nedeniyle yatırımcıların güvenli liman arayışına girmesiyle, altın fiyatları 3 bin 870 dolara kadar çıkarak rekor seviyelere ulaştı ve dünkü kapanışa göre yüzde 0,9 artışla 3 bin 869 dolardan işlem görüyor.
OPEC+ ülkelerinin üretim artışı önermesiyle, küresel piyasalar üzerinde arz fazlası beklentileri Brent petrolün varil fiyatını yüzde 0,1 oranında aşağı çekti ve 66,7 dolarda seyrediyor.
Rusya Maliye Bakanlığı, 2026 mali politikası kılavuz taslağına göre, Brent petrol fiyatlarının 50 doların altına düşme riskinin arttığını açıkladı.
New York Borsası Pozitif Seyrediyor
New York borsası, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz indirimine dair beklentilerin sürmesiyle pozitif bir seyir izliyor. Dow Jones endeksi yüzde 0,15, S&P 500 endeksi yüzde 0,26 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,48 oranında değer kazandı. Ancak USD’nin endeks vadeli kontratları güne negatif bir başlangıç yaptı.
Avrupa Borsaları İtalya Hariç Yükseliyor
Avrupa borsaları, ABD’de federal hükümetin kapanma ihtimaline dair endişelere rağmen dün, İtalya hariç olmak üzere yükseliş göstermekte. Fed’in faiz indirimine ilişkin tahminlerin güçlenmesi, Avrupa borsalarının olumlu seyrinde faydalı oldu.
Ayrıca, Avro Bölgesi’nde eylülde ekonomik güven endeksi, aylık bazda 0,2 puan artış göstererek 95,5 seviyesine ulaştı. Avrupa’daki endekslerde ise İngiltere FTSE 100 endeksi yüzde 0,16, Almanya DAX 40 endeksi yüzde 0,02 ve Fransa CAC 40 endeksi yüzde 0,13 artışla değer kazanırken, İtalya FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,22 geriledi. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar karışık bir şekilde başladı.
Asya Borsalarında Karışık Seyir
Asya borsalarında açıklanan ekonomik verilere bağlı karışık bir görünüm hakim. Verilerden gelen sinyaller, Asya borsalarında yön arayışını ön plana çıkarıyor.
Makroekonomik veriler arasında, Çin’de eylül ayına dair imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI) 49,8 olarak gerçekleşti. Bu durum, Ağustos ayındaki 49,4 seviyesinin devam ettiğini göstererek, ülkede imalat sanayi daralmasının sürdüğüne işaret ediyor.
Ayrıca, açıklanan veriler, üreticilerin iç talebi canlandırmak için daha fazla teşvik ve ABD ile ticaret anlaşması konusunda netlik arayışı içinde olduğunu ortaya koyarken, Çin hükümetinin ekonomi destekleme girişimlerine dair beklentilerle Çin borsasında yükselişler gözlemlendi. Ağustos ayında Çin sanayi şirketlerinin karları ise yüzde 20,4 artış göstermişti.
Japonya’da ise ağustos ayına ait sanayi üretim verisi, aylık yüzde 1,2 ve yıllık yüzde 1,3’lük bir düşüşle beklenenden daha fazla azalış kaydetti.
Öte yandan, Avustralya Merkez Bankası politika faizini değiştirmeyerek yüzde 3,60 seviyesinde sabit bıraktı.
Son gelişmeler ışığında, kapanışa yakın Japonya’nın Nikkei 225 endeksi yüzde 1,02 düşerken, Çin’deki Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,1, Hong Kong’daki Hang Seng endeksi yüzde 1,4 ve Güney Kore’nin Kospi endeksi yüzde 1,4 artış gösterdi.
VİOP Seansında Yükseliş
Borsa İstanbul, dünkü işlem gününde satış ağırlıklı bir seyir izlerken, BIST 100 endeksi günü yüzde 0,92 değer kaybıyla 11.048,13 puandan kapattı. Ancak Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP), BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontratlar, akşam seansında normal kapanışa göre yüzde 0,5 oranında değer kazandı.
Dolar/TL, dünkü işlemlerini yatay bir seyirle 41,5809’dan kapatırken, bugün bankalararası piyasanın açılmasında önceki kapanışın biraz üstünde 41,5816’dan işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde işsizlik oranı ve dış ticaret dengesi verilerini, yurt dışında ise Almanya’da işsizlik oranı ve Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ile birlikte, ABD’de New York Fed tüketici güven endeksi ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın yapacağı açıklamaları takip edeceklerini belirtiyor. Teknik açıdan ise BIST 100 endeksinde 11.000 ve 10.900 seviyelerinin destek, 11.200 ve 11.300 puanın ise direnç konumunda olduğu değerlendirilmekte.
(AA)
“`
